Shkrimtari Anglez ”Habit” Gjithe Boten Me Ate Qe Tha Per Shqiptaret / Pse Shqiptaret Edhe Te Ndare Jane Te Bashkuar ?

Shkrimtari Anglez ”Habit” Gjithe Boten Me Ate Qe Tha Per Shqiptaret / Pse Shqiptaret Edhe Te Ndare Jane Te Bashkuar ?

oh n Foster Fraser, në librin “Pictures from the Balkans”, duke dhënë at.mosferën historike nga udhëtimi ndërmjet viteve 1800-1900, thotë se shqiptarët mund të nda.hen si skocezët: malësitë e veriut banohen prej fiseve, e në ultësirat më pjellore të jugut sistemi fisnor vjen duke u zhdukur. Dhe, sikurse skocezët që puqeshin me njëri-tjetrin nga urrejtja që ush.qenin për anglezët, edhe shqiptarët i bashkon urrejtja që kanë për sllavët.

“Kombet përreth tyre ua kanë pasur aq shumë frikën – për shkak të pasionit të tyre mbizotërues dhe të pashuar për Iuftën – sa i kanë lënë shqiptarët të me.rren me veten e tyre. Mungesa e rrugëve, shtigjet e rrezikshme malore dhe zilitë ndërfisnore kanë bërë që çdo zonë, e mbërthyer mes malesh të pakalueshëm, të ndjehet e vetë mjaftueshme.

Gjithkund vërehet një bu.jari e rreptë.

Fiset e Shqipërisë nuk kanë një fe të për.bashkët. Disa janë të besimit mysliman dhe disa të krishterë. Brenda fisit mund të gjenden që të dy be.simet. Më i rëndësishmi nga fiset e veriut, mirditorët, janë të krishterë: katolikë romanë.

Në jug shqiptarët janë të kri.shterë dhe, duke qenë në kufi me gre.kët, kanë përqafur Kishën Ortodokse.

Shqiptari mysliman është nën ndikimin e fqinjëve të tij të kris.hterë. Ai pi verë dhe është veçanërisht i dhënë pas birrës. Më rastisi të gjej edhe shishe bi.rre nga Mynihu, e ai betohet në emër të Virgjëreshës”, shkruan Fraser.

John Foster Fraser (1868-1936) është një sy vëzhgues i fi.llimit të shekullit të njëzetë, i cili midis memuareve të veta ka përfshirë dhe vështrimet mbi Shqipë.rinë, sidomos pjesën e poshtme të saj, ku elementet e eposit, etnografisë, traditës dhe dokeve shqiptare janë përshkruar me një stil të këndshëm, pse jo edhe me dashuri, të përshtatshëm për lexuesin anglo-sakson. Vlera e këtij libri nuk ndalet me prezantimin e Shqipërisë te lexuesi i huaj, por fare mi.rë mund t’i shërbejë dhe lexuesit shqiptar për të njohur këtë pjesë të Shqipërisë nëpërmjet kënd.vështrimit të një të huaji.

“Populli që të bie më shumë në sy janë shqiptarët. Burrat janë shtat.lartë dhe zeshkanë, me tipare të pashme dhe të rregullta. Atje dhe, në të vërtetë, në të gjithë vendin, shqiptari më la përshtypjen e një sqimatari. Ai dëshiron që xhamadani i tij të jetë i qën.disur me serm e flori. Zakonisht, fustanella e tij është borë e bardhë. Opingat, rëndom prej lëkure të kuqe, kanë nga një xhufkë të madhe në majë… për të cilën shqiptari mendon se është pjesë veçanë.risht e rëndësishme e ‘kapardisjes’ së tij”, ky citim i John Foster Fraser dëshmon për një re.alitet historik të Shqipërisë së para 100 viteve.

“Shqipëria e Poshtme” e autorit John Foster Fraser, një nga rrë.fimtarët dhe ballkanologët e shquar të fillimshekullit të kaluar bën pjesë në kole.ksionin Memorie të Botimeve Zenit.